Homepage Actueel Terugblik event Cybersecurity voor Maatschappelijke Uitdagingen

Terugblik event Cybersecurity voor Maatschappelijke Uitdagingen

In de eerste plaats willen wij alle boegbeelden, topsectoren en actieve deelnemers bedanken voor hun bijdragen aan dit geslaagde event. Het is bijzonder dat dit event er door de samenwerking van zoveel verschillende partijen is gekomen. Tijdens de opening vonden de boegbeelden en insprekende experts vanuit de topsectoren elkaar snel in de opvatting dat Nederland tot op heden grote maatschappelijke gevolgen van een aanval op onze digitale samenleving niet hebben ervaren. Er was een tekort aan kaas door een aanval, maar dat heeft de gemeenschap onvoldoende wakker geschud.

Kijk hier het webinar terug


Cybersecurity voor Maatschappelijke uitdagingen - Team dutch digital delta event 29 juni 2021

Plenaire opening

Boegbeelden onderstrepen het belang van cybersecurity.

Klik op de afbeeldingen om het volledige formaat te bekijken.

Het event werd geopend met een gesprek waarin de boegbeelden van de topsectoren Water & Maritiem, Life Sciences & Health, Energie en ICT. Aiko Pras van dcypher schetste een helder beeld van de verschillende risico’s en de maatschappelijke problemen die hieruit kunnen voortvloeien. De gezamenlijke conclusie was dat Nederlandse samenleving tot op heden relatief ongeschonden is door aanvallen op onze digitale systemen, maar ook dat steeds meer organisaties te maken krijgen met o.a. ransomware aanvallen. Hierdoor ontbreekt het aan een gevoel van urgentie, terwijl de risico’s dit wel vereisen.

Na de inzichten van Aiko Pras gaf Annemarie Brüning de boegbeelden de gelegenheid toe te lichten of zij de urgentie van de risico’s herkennen en wat er speelt binnen de sectoren. Manon Janssen, boegbeeld van de topsector Energie lichtte toe dat de energiesector sterk is veranderd. Van een top-down systeem dat energie levert naar een steeds meer gedecentraliseerd systeem dat zowel levert als afneemt en verschillende bronnen heeft. Dit vraagt meer digitale aansturing en daar is cybersecurity een belangrijke voorwaarde.

Voor Thecla Bodewes, boegbeeld van de topsector Water en Maritiem is de urgentie duidelijk. Zij verduidelijkt dat de kwetsbaarheden en dreigementen steeds meer digitaal zijn en zich richten op operationele technologieën zoals de drinkwatervoorzieningen, waterkeringen, en rioleringen en wat direct maatschappelijke impact heeft. Water is randvoorwaardelijk en raakt direct alle sectoren en levens. Ook voor een ontwikkeling zoals autonoom varen is cybersecurity een voorwaarde om de vaartuigen veilig door de waterwegen te laten navigeren.

De pandemie heeft voor Carmen van Vilsteren, boegbeeld van de topsector Life Sciences & Health aangetoond dat er druk gezet moet worden op digitalisering en cybersecurity binnen de gezondheidszorg. Patiënten werden in het afgelopen jaar met het medisch dossier op de buik verplaatst naar andere ziekenhuizen. Er moeten nog slagen gemaakt worden voordat er een veilige en privacy neutrale manier is om medische gegevens van patiënten uit te wisselen als dit nodig is. Het verleden met het elektronisch patiëntendossier (EPD) heeft tot wetgeving geleid die nu beperkend werkt voor ICT innovatie in de gezondheidszorg, dit moet volgen van Vilsteren opgelost worden. Het angstbeeld voor de gezondheidzorg zijn implantaten, zoals pacemakers, die gehackt kunnen worden of het publiek worden van gevoelige informatie van patiënten.

Jeannine Peek, boegbeeld topsector ICT, vult aan dat veel van de besproken scenario’s klinken als bioscoopfilms maar dat vrijwel alle scenario’s al ergens ter wereld zijn voorgevallen. Nederland is op het gebied van cybersecurity redelijk versnipperd en ondanks dat het een veel besproken onderwerp is, liggen er kansen om op dit onderwerp samen te werken. Hierin kan de topsector ICT een rol hebben gezien zij fungeert als platform en bijdraagt aan het samenbrengen en verbinden van partijen die deze samenwerkingen kunnen aangaan.

Carmen van Vilsteren vult aan dat het niet alleen over verbinden gaat, maar ook het in gang zetten van de werkzaamheden. Er moet actie genomen worden om digitalisering in de zorg op een goede manier vooruit te brengen. Thecla Bodewes geeft aan de urgentie duidelijk te voelen en geeft prioriteit aan het ondernemen van actie. Bodewes vraagt zich wel af waar de verantwoordelijkheden voor cyberaanvallen liggen. Manon Janssen wil benadrukken dat er naast risico’s en dreigingen ook enorme kansen zijn voor digitalisering in de energiesector en dat het veilig gebruik van data voor de nodige versnelling kan zorgen.

Workshops

Digitalisering van de watersector, beveiliging en onderhoud

Klik op de afbeeldingen om het volledige formaat te bekijken.

Jantienne van der Meij-Kranendonk (Directrice TKI Watertechnologie) , Michiel Blind (Europedesk Deltares), Jeroen van den Berg (Programmasecretaris cyberweerbaarheid bij Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat), Jan Piet Barthel (Programma manager cybersecurity onderzoek NWO)

Tijdens de workshop zijn twee uitdagingen voor de watersector bepaald. Als eerste het versterken van de cyberweerbaarheid in de watersector. Ten tweede het bereiken van optimale cybersecurity waarbij rekening wordt gehouden met de mens als zwakste schakel.

Samenvattend komen de sprekers en participanten tot de conclusie dat cyberveiligheid een onderdeel moet worden van de opleidingen voor de sector en dat het belangrijk is dat er samenwerking binnen de hele keten wordt vormgegeven. Overheid, instellingen voor onderzoek en onderwijs, toeleveranciers en afnemers moeten samenwerken op dit onderwerp en elkaar versterken.

Wind op Zee & Cybersecurity: Wordt onze wind digitaal aangevallen?

Klik op de afbeeldingen om het volledige formaat te bekijken.

Harold Veldkamp (Directeur Digitalisering Topsector Energie), Anjos Nijk (Managing Director ENCS), Michel Emde (Topsector Energie), Bob Meijer (TKI directeur wind op zee)

De energiesector en Wind op Zee staan voor grote uitdagingen die onder tijdsdruk moeten worden uitgevoerd. De techniek en kennis die daarvoor nodig is moet tegelijkertijd worden ontwikkeld en toegepast. Het ontbreekt daarbij aan wetgeving voor cybersecurity waar leveranciers van hernieuwbare energie moeten aan voldoen. Hierdoor wordt het gevoel van urgentie niet ervaren en lopen wij als land achter. Windmolenparken zijn een gewild doelwit voor hackers en een ernstige hack kan voor uitval van het elektriciteitsnetwerk op Europees niveau zorgen. Door Europese doelstellingen ontstaat er een explosief mengsel waar cybersecurity een belangrijke rol in speelt.

Overeengekomen acties

Uit een onderzoek naar cybersecurity van de TKI Wind op Zee blijkt dat er meer aandacht voor het onderwerp moet komen. Dat betrokken partijen meer moeten samenwerken en opgedane kennis moeten delen. Ook moet er meer simulaties van crisis situaties worden gedaan zodat de sector en het land voorbereid zijn als het een keer fout gaat. De derde actie is meer standaardisering en het delen van best practices.

Gezondheid en zorg, meedoen en ertoe doen: optimaliseren door data te versleutelen

Klik op de afbeeldingen om het volledige formaat te bekijken.

Host: Nico van Meeteren (algemeen directeur, Topsector LSH), Sarah van Drumpt (consultante TNO), Daniël Worm (consultant TNO), Pieter Verhagen (co-founder, CCO, Linksight), Ida Haisma (directrice Leiden Bio Science Park), Stefan Ellenbroek  (community leader, Leiden Bio Science Park), Thijs Veugen (leading scientist cryptografie, TNO, CWI), Gijs Geleijnse (senior clinical data scientist en teamleider clinical data science, IKNL)

De workshop gebruikte een vijftal stellingen om discussie te voeren over de cybersecurity uitdagingen van de sector. Tijdens deze discussies zijn de volgende actuele uitdagingen bepaald. Er is een gebrek aan kennis over/prioritering van cybersecurity risico’s in de zorg. Toegang tot en decentralisatie van data in de zorg is een uitdaging. Er is een gebrek aan bewustzijn onder patiënten en zorgverleners over cybersecurity risico’s en dehumaniserende effecten van data. De toename van het Internet of things (IoT) vormt een risico.

De aanwezigen komen gezamenlijk tot een aantal oplossingen die de benoemde uitdagingen het hoofd kunnen bieden. Zo is er overeenstemming over het toepassen van technologie zoals o.a. Multi-Party Computation, het opleiden van cybersecurity experts, het aanscherpen van de NEN normen voor cybersecurity, het verstevigen van samenwerkingen en het verder ontwikkelen van Persoonlijke Gezondheidsomgevingen of PGO’s .

Plenaire sluit

Tijdens de plenaire afsluiting ging Inald Lagendijk (wetenschappelijk boegbeeld van de topsector ICT) in gesprek met de workshop hosts over de besproken kansen en bedreigingen. Na deze gesprekken sloot Eddy Boot (directeur dcypher) aan die uitleg gaf over het platform dcypher en haar doelstellingen. Het platform richt zich op de gehele keten voor Cybersecurity en wil drie ingewikkelde problemen aanpakken. Ten eerste het zorgen voor een toename van expertise en opleiding in cybersecurity. Ten tweede het versterken van de Nederlandse kennispositie op het gebied van cybersecurity. Als derde het valoriseren van de opgedane kennis en daarmee het kunnen ophalen van de benodigde (financiële) middelen. Eddy Boot koppelt op basis van de workshops terug dat dcypher alle bestaande initiatieven en platformen wil samenbrengen en zorgen dat betrokken partijen in langjarige trajecten gaan samenwerken om de eerder genoemde problemen aan te pakken.

Inald Lagendijk geeft aan dat het, op basis van de genoemde kansen en bedreigingen, duidelijk is dat er genoeg te doen is en dat er voor dcypher een rol is weggelegd om te prioriteren op basis van capaciteit en financiële middelen. Cross sectorale oplossingen, het delen van data en aanreiken van opleidingen zijn voor Inald Lagendijk onderwerpen die voor de hand liggen om mee te starten en hij geeft aan dat er haast bij is om aan de slag te gaan.

Jeannine Peek is blij met de oprichting van dcypher en spreekt de hoop uit dat het event een katalysator is tot actie. De betrokkenheid van de topsectoren en de urgentie die gevoeld wordt door de verschillende topsectoren geeft ook aan dat het onderwerp breed op de radar staat.

Ook interessant